Trabzon'dan AİHM açıklaması

Trabzonspor, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne yaptığı ve reddedilen başvurusunda takımın 2010-2011 sezonu şampiyonu olarak tescil edilmesi, Fenerbahçe'nin küme düşürülmesi veya benzeri bir talepte bulunulmadığını, sadece şike iddialarına ilişkin Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) kurullarında yapılan yargılamanın adil yargılanma hakkı standartlarına aykırı olduğunun iddia edildiği bildirdi.

Bordo-mavili kulübün internet sitesinden AİHM süreciyle ilgili yapılan açıklamada, bordo-mavili kulübün AİHM nezdinde açtığı davanın kamuoyunda ''şike yargılaması'' olarak bilenen davayla doğrudan ilgili olmadığı belirtilerek, şu ifadelere yer verildi: ''Kamuoyunca iyi bilinmektedir ki kulübümüz hukuki mücadelesini sadece 2010-2011 sezonu kupasını almak için yapmamakta, bunun ötesinde Türkiye'de temiz futbolu sağlamak amacıyla hareket etmektedir. Bu bağlamda kulübümüz, Profesyonel Futbol Disiplin Kurulu (PFDK) ile Tahkim Kurulu başta olmak üzere TFF kurullarının yaptığı yargılamanın ve bu kurulların yetkilerine dayanak olan mevzuatın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin adil yargılanma hakkını düzenleyen 6. maddesine aykırılık teşkil ettiğini ileri sürmüştür.

Bu başvuruda taraf olduğu yargısal süreçlerde aleyhine gerçekleştiği söylenen belgelerin hiçbir şekilde Trabzonspor'a tebliğ edilmemesi, savunmalarıyla iddialarının hazırlanması için açık mevzuat hükümlerine aykırı olarak yeterli süre ve imkan verilmemesi, adil yargılanma hakkının açıkça ihlal edildiği düşünülen unsurları arasındadır. Buna ek olarak AİHM'e yapılan başvuruda PFDK ile Tahkim Kurulu'nun teşkilinin bağımsız ve tarafsız yargı yeri niteliğinde olmadığı üzerinde özellikle durulmuştur.

AİHM içtihatlarıyla sabittir ki doğrudan başkanın önerisi ve yönetim kurulunun kabulüyle atanan, görev süreleri yönetim kurulunun ve başkanın görev süreleriyle sınırlı, bağımsızlığını sağlayacak hiçbir yargısal güvenceye sahip olmayan bir yargı mercinin sadece görünüş itibariyle bile bağımsız ve tarafsız olduğundan söz edilemez.
Somut uyuşmazlıkta ayrıca, şike suçlamasıyla yargılanan bir kişi lehine hukuki mütalaa veren bir hukukçunun Tahkim Kurulu Başkanı olarak atanması, keza Fenerbahçe kongre üyesi olan bir hukukçunun PFDK Başkanı olarak görev yapması da TFF kurullarının teorik düzlemdeki hukuka aykırı yapısını pekiştirmektedir.''

Anayasa Mahkemesi'nin açık hükmüne rağmen, Anayasa'nın 59. maddesinin değiştirilerek gerek Spor Genel Müdürlüğü (SGM) gerekse TFF Tahkim Kurulları kararlarına karşı yargıya gidilmesinin engellenmesinin hak arama özgürlüğü ile mahkemeye ulaşma haklarının ihlali niteliğinde olduğu savunulan açıklamada, şunlar belirtildi: ''Nitekim kulübümüz, bu konuda hem Anayasa Mahkemesi'nin kararlarını hem de AİHM'in konuya ilişkin kararlarını hatırlatarak bu hususu gündeme getirmiştir. Kulübümüzün AİHM'e bu davayı açmasının sebebi, kuruluşlarından yargılama usulüne neredeyse her yönüyle hukuka aykırı nitelikteki spor kurullarının adil yargılanma standartlarına uygun şekilde teşkil edilmesini, başta sporcular ve spor kulüpleri olmak üzere bütün spor aktörlerinin süren mağduriyetlerinin önlemesini sağlamaktır.
AİHM'e yapılan başvuruda, takımımızın 2010-2011 sezonu şampiyonu olarak tescil edilmesi, Fenerbahçe'nin küme düşürülmesi veya benzeri bir talepte bulunulmamış, sadece şike iddialarına ilişkin TFF kurullarında yapılan yargılamanın adil yargılanma hakkı standartlarına aykırı olduğu iddia edilmiştir.''

''AİHM yolu yine açıktır''
Trabzonspor'un, diğer kulüplerin ve sporcuların bu konuda AİHM nezdinde açtığı diğer davaların halen görüldüğü kaydedilen açıklamaya, şöyle devam edildi: ''Bu davaların kazanılması halinde Türkiye başta Anayasa olmak üzere SGM ve TFF Kanunları ile bunlara bağlı alt derece mevzuatı ivedilikle değiştirmek zorunda kalacaktır. Tahkim Kurulu ve PFDK'nın sorunlu hukuki yapısı halen sürmektedir ve yeni başvurulara kapı açıktır. Ancak 23 Eylül 2012'den itibaren bu tip başvurular Anayasa Mahkemesi'ne yapılmak zorundadır. Anayasa Mahkemesi'ne yapılacak başvurularda bireysel başvuru hakkının klasik bir yargı yolu olmadığından hareketle Anayasa madde 59/3'ün aşılması mümkündür. Buna rağmen Anayasa Mahkemesi'nin olası bir ret kararını müteakip AİHM yolu yine açıktır.

AİHM, pek alışkın olmadığımız bir hızla, bir buçuk ay içerisinde kulübümüzün başvurularından birini kabul edilemez ilan etmiştir. Kulübümüze faks yoluyla ulaştırılan ve tek yargıç tarafından verilen söz konusu kabul edilemezlik kararında hiçbir gerekçe bulunmamaktadır. Başvuru, usulüne uygun olarak yapılmış olup, şekli olarak reddini gerektiren bir eksikliği yoktur.

Bize gelen yazıdan anlaşıldığı kadarıyla AİHM, Trabzonspor'un adil yargılanma hakkı ihlali şikayetlerini, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesi anlamında, icra edilebilir bir medeni hakkı olmadığı zımni kanaatiyle kabul edilemezlik kararı vermiştir. AİHM'in TFF kurullarının yapılanması ve işleyişiyle ilgili başvurumuzu reddetmesinin çeşitli hukuksal merciler düzleminde yürütülmekte olan şike sürecine hiçbir hukuki etkisi bulunmamaktadır.
Tam tersine, AİHM'in bağlı bulunduğu Avrupa Konseyi bünyesinde, Avrupa Birliği ile ortak çalışmalar yürütülmekte, sporda şikenin önlenmesi ve şike yaptığı belirlenen kişi ve kulüplerin hem ceza hem de disiplin yargılarında caydırıcı müeyyidelere tabi tutulması yönünde uluslararası bir sözleşme üzerinde çalışılmaktadır. Yakın bir gelecekte bu sözleşme imza ve onaya açılarak yürürlüğe girecektir. Uluslararası düzlemdeki bu gelişmeler, Trabzonspor'un şike sürecindeki haklılığını bir kez daha kanıtlamaktadır.''